-
YER QIMIRLASHI (ZILZILA) HODISASI VA O‘RTA OSIYODA SEYSMIK XAVFSIZLIK: mintaqaviy tahdidlarni ilmiy baholash va favqulodda holatlarda talofatlarni kamaytirish strategiyalari
Ushbu maqolada Oʻrta Osiyo mintaqasi — Qozogʻiston, Qirgʻiziston, Tojikiston, Turkmaniston va Oʻzbekiston hududlarining seysmotektonik xususiyatlari, tarixiy zilzilalar dinamikasi va zamonaviy ehtimoliy seysmik xavfni baholash (PSHA) metodologiyasi tahlil qilingan. Fargʻona vodiysi va Toshkent shahri misolida ijtimoiy-iqtisodiy zaiflik omillari koʻrib chiqilgan, Oʻzbekiston Respublikasida seysmik xavfsizlikni ta’minlashga qaratilgan meʼyoriy-huquqiy islohotlar (jumladan, PQ-4794 va 2020-yil 30-iyuldagi Prezident qarori) tavsiflangan.…
-
Yashil vodorod: Markaziy Osiyoda vodorod klasterlarini yaratish istiqbollari va 2025-yilgi ilk tajriba loyihalari.
Yashil vodorod: Markaziy Osiyo energetikasining yangi «oltini» Yashil vodorod — bu qayta tiklanuvchi energiya (quyosh, shamol) yordamida suvni elektroliz qilish orqali olinadigan ekologik toza yoqilg‘i. Markaziy Osiyo o‘zining ulkan quyosh va shamol resurslari bilan bu sohada dunyo yetakchilaridan biriga aylanish imkoniyatiga ega. 1. O‘zbekiston: Chirchiq klasteri — Birinchi qadam 2025-yilda O‘zbekistonda Markaziy Osiyodagi birinchi yashil…
-
Raqamli asrda ruhiy salomatlik: Texnologik bosim ostida o‘qituvchi va talabalar «yonib ketishidan» qanday himoyalanishi mumkin?
Biz doimiy aloqa, cheksiz bildirishnomalar (notifications) va Lifelong Learning (umrbod ta’lim) shiorlari ostida yashayapmiz. Ammo bu shiddatning teskari tomoni bor — Raqamli charchoq. Ayniqsa, doimiy ravishda yangi vositalarni o‘rganayotgan talabalar va ularni o‘rgatayotgan o‘qituvchilar bu borada eng zaif qatlam hisoblanadi. 2026-yilga kelib «burnout» (ruhiy yonib ketish) shunchaki charchoq emas, balki jiddiy texnologik diagnozga aylandi. Nima…